Kennis · Prijzen · Architecten
Ereloon architect berekenen: percentage, per uur of vast bedrag
Er bestaat geen verplicht barema meer voor het ereloon van een architect. Je kiest zelf hoe je rekent: een percentage van de bouwkost, per uur, of een vast bedrag. Wat is gangbaar, hoe verdeel je het over de fasen, en hoe weet je of een opdracht rendeert?
In het kort
- De minimumbarema's van de Orde van Architecten zijn sinds 2003 afgeschaft. Het ereloon is vrij te bepalen, zolang het in het contract bepaalbaar is.
- Gangbaar is een percentage van de bouwkost: grofweg 7 tot 10 procent bij nieuwbouw en 12 tot 15 procent bij renovatie. Per uur of een vast bedrag kan ook.
- Of een opdracht rendeert, zie je pas als je per fase bijhoudt hoeveel uren erin gaan.
Geen barema meer
Lang gold een aanbevolen minimumbarema van de Orde van Architecten, de deontologische norm nr. 2. Die werd in 2003 afgeschaft. In 2004 legde de Europese Commissie de Orde nog een boete van € 100.000 op voor die regeling, omdat ze de concurrentie beperkte. Sindsdien bepaalt elke architect zelf zijn ereloon, op basis van zijn bekwaamheid, zijn efficiëntie en zijn kosten.
Vrij is wel duidelijk afgesproken: volgens de Orde moet het ereloon in het contract bepaalbaar zijn, uit objectieve elementen: een percentage van een omschreven bouwkost, een uurtarief met een raming, of een vast bedrag.
Drie manieren om te rekenen
| Methode | Gangbaar | Let op |
|---|---|---|
| Percentage van de bouwkost | Nieuwbouw 7 tot 10 %, renovatie 12 tot 15 % | Het ereloon stijgt mee met de bouwkost, ook als het werk niet toeneemt |
| Per uur | De Orde noemde € 65 tot € 95 billijk (2016) | Geef een raming, anders weet de bouwheer niet waar hij aan toe is |
| Vast bedrag | Per opdracht of per fase | Jij draagt het risico als de opdracht groter wordt |
De Orde zelf noemde in 2016 8 procent bij nieuwbouw en 12 procent bij renovatie. Uit hetzelfde onderzoek, met KU Leuven, bleek dat architecten effectief maar zo'n € 47 per uur verdienden bij nieuwbouw en € 36 bij renovatie. Een percentage zegt dus weinig over je rendement zolang je je uren niet meet.
Veel architecten combineren: een percentage of vast bedrag voor het ontwerp, en de werfopvolging of extra opdrachten per uur.
Verdeling over de fasen
Een ereloon wordt bijna altijd in schijven gefactureerd, gekoppeld aan de fasen van de opdracht. Een vaste verdeling bestaat niet meer, maar een voorbeeld dat vaak terugkomt:
Belangrijk: de schijven zijn betalingsmomenten, geen weergave van het werk. Het voorontwerp en de bouwaanvraag kosten vaak meer uren dan hun aandeel in het ereloon. Wie dat niet bijhoudt, merkt pas aan het einde dat de werfopvolging met verlies loopt.
Contract, verzekering en btw
- Schriftelijk contract: de architect is deontologisch verplicht voor elke opdracht een schriftelijk contract op te stellen, met de partijen, de opdracht, de verzekeraar en het polisnummer, en een bepaalbaar ereloon.
- Verzekering: sinds de wet-Laruelle van 2006 moet een architect zijn beroepsaansprakelijkheid verzekeren. Sinds de wet van 9 mei 2019 geldt dat ook voor andere intellectuele dienstverleners in de bouw, zoals ingenieurs en studiebureaus.
- Btw: op het ereloon van een architect geldt in de regel 21 procent btw. Het verlaagde tarief van 6 procent voor renovatie van oudere woningen geldt voor de werken zelf. Check bijzondere gevallen met je boekhouder.
Zo doe je dit in Hippo
Een offerte in ontwerpfasen, en per fase zien of je wint of verliest
In Hippo zet je elke fase als map in je offerte: voorontwerp, ontwerp en vergunning, uitvoeringsdossier. Per map kies je vaste prijs of regie, en elke regel rekent uren maal tarief per rol, zoals architect of tekenaar. De bouwheer tekent online.
Na de handtekening worden de fasen budgetlijnen. Je verdeelt het ereloon over betaaltermijnen met een datum, en elke schijf staat op tijd klaar om te factureren. Je team boekt zijn uren op de fase, zodat je ziet hoeveel van het budget al opging, ook als het ereloon vast ligt.
- Fasen als mappen in de offerte, met uren maal tarief.
- Ereloon in schijven met een datum.
- Uren per fase tegen het budget.
- Werfopvolging in regie, uit de goedgekeurde uren. Meer in Hippo voor architecten.
Probeer het zelf
Zet in de rondleiding een getekende offerte om in een project, plan een schijf in en boek uren op een fase. Zonder account.
Veelgestelde vragen
Hoeveel bedraagt het ereloon van een architect?
Is er nog een barema voor architecten?
Hoeveel btw zit er op het ereloon van een architect?
Hoe verdeel ik het ereloon over de fasen?
Maxim Daels
Zaakvoerder van Aziri, dat software en advies levert aan bedrijven en zelf in projecten werkt, in regie en aan vaste prijs. Hippo is het platform dat Aziri daarvoor bouwde.
Bronnen, gecontroleerd op 4 oktober 2026
- Orde van Architecten, "Europese Commissie veroordeelt ereloonregeling van Belgische architecten". architect.be
- Orde van Architecten, "Het contract met de architect", bijgewerkt 16 april 2025. architect.be
- Orde van Architecten, "Architecten vragen loon naar werk", 26 februari 2016. architect.be
- Orde van Architecten, "Verzekeringsplicht", bijgewerkt 14 augustus 2024. architect.be
- FOD WASO, "Verplichte verzekering van de burgerlijke beroepsaansprakelijkheid in de bouwsector, wet van 9 mei 2019". werk.belgie.be
- Europese Commissie, beslissing van 24 juni 2004 in zaak 38.549. ec.europa.eu
De percentages van 7 tot 10 en 12 tot 15 procent en het betalingsschema komen van Immoweb (bijgewerkt 31 maart 2026). Het zijn richtwaarden, geen norm.
Voor architecten
Zien welke fase rendeert en welke niet?
In een demo tonen we hoe je in Hippo een offerte in ontwerpfasen opstelt, het ereloon in schijven factureert en per fase je uren tegen het budget opvolgt.